ایا قارچ میتونه باعث ایجاد گال یا نوع دیگری بیماری شود؟

آنچه از سؤال شما متوجه شدم این است که موضوع دربارهٔ خارش شدید پوست سر، احساس گزش و وجود ذرات یا حشرات بسیار ریز در موها و روی بالش و ایجاد ضایعات پوستی است.

آنچه در عکس دیده می‌شود

در عکس یک ضایعه کوچک چند میلی‌متری با دلمه قهوه‌ای مرکزی و مقدار کمی قرمزی اطراف آن دیده می‌شود. این ظاهر می‌تواند پس از خاراندن، التهاب فولیکول مو، یک گزش سطحی یا تحریک پوست ایجاد شود.

اما از روی این عکس هیچ حشره یا انگلی داخل پوست قابل مشاهده نیست و نمی‌توان گفت این ضایعه ناشی از حشره‌ای است که داخل پوست رفته است.

یک نکته مهم این است که حشراتی که معمولاً باعث خارش انسان می‌شوند رفتارهای متفاوتی دارند:

• شپش سر روی مو و نزدیک پوست سر زندگی می‌کند و تخم‌هایش را به ساقه مو می‌چسباند؛ داخل پوست فرو نمی‌رود.

• ساس و کک پوست را می‌گزند ولی معمولاً داخل پوست انسان زندگی نمی‌کنند.

• مایت گال می‌تواند در لایه بسیار سطحی پوست تونل ایجاد کند، اما آن‌قدر کوچک است که معمولاً به شکل حشره‌ای که روی بالش دیده و با دست خرد شود مشاهده نمی‌شود.

• شوره، پوسته‌های پوست، الیاف بالش، پرز لباس و تکه‌های مو نیز گاهی در نور و هنگام لمس شبیه موجودات بسیار ریز به نظر می‌رسند.

بنابراین توصیفی مثل «حشره‌ای که با لمس داخل بالش فرو می‌رود یا پودر می‌شود» به‌تنهایی برای تشخیص انگل کافی نیست.

درباره موهایی که به نظر می‌رسد زیر پوست رفته‌اند

گاهی یک تکه موی سفت یا شکسته واقعاً می‌تواند مانند یک جسم خارجی بسیار ریز وارد لایه سطحی پوست شود و التهاب کوچکی ایجاد کند؛ چیزی شبیه hair splinter. همچنین خاراندن مکرر می‌تواند مو را روی زخم یا زیر دلمه قرار دهد و این تصور ایجاد شود که مو در عمق پوست فرو رفته است.

برای خارج کردن چیزی که تصور می‌کنید زیر پوست است، پوست را با سوزن، موچین یا ناخن دستکاری نکنید؛ این کار احتمال زخم و عفونت را بیشتر می‌کند.

بهترین راه برای مشخص شدن علت

با توجه به اینکه این مشکل دو هفته یا بیشتر ادامه پیدا کرده و شما در محیط و روی بالش نیز ذراتی مشاهده می‌کنید، بهتر است تشخیص بر اساس نمونه واقعی انجام شود، نه صرفاً ظاهر ضایعات پوستی.

کارهای مفید این‌ها هستند:

• اگر دوباره چیزی روی بالش یا مو مشاهده کردید، چند نمونه را بدون خرد کردن با نوار چسب شفاف بردارید و روی یک سطح شفاف بچسبانید یا داخل ظرف کوچک دربسته قرار دهید.

• نمونه را برای متخصص پوست ببرید تا در صورت نیاز با درموسکوپ یا میکروسکوپ بررسی شود.

• پوست سر نیز باید از نظر شپش و رشک، درماتیت سبوره‌ای، عفونت قارچی و آثار خاراندن معاینه شود.

• اگر روی بدن ضایعات جدید دارید، مخصوصاً بین انگشتان، مچ، زیر بغل، اطراف کمر یا کشاله ران، آنها را نیز به پزشک نشان دهید؛ این الگو در بررسی گال اهمیت دارد.

این کار خیلی دقیق‌تر از استفاده خودسرانه از داروی ضدگال، ضدشپش یا سموم است.

الان چه کارهایی انجام دهید

تا زمانی که تشخیص قطعی نشده:

• از اسپری حشره‌کش، الکل، نفت، مواد ضدعفونی‌کننده غلیظ یا سموم روی پوست و مو استفاده نکنید.

• ضایعات را نخراشید و چیزی را از داخل پوست بیرون نکشید.

• ملحفه، روبالشی، حوله و لباس‌هایی که مستقیماً با بدن تماس دارند را بشویید و کاملاً خشک کنید.

• شانه، برس و حوله را با فرد دیگری مشترک استفاده نکنید.

• اگر پزشک قبلاً برای شوره یا قارچ شامپو تجویز کرده، فقط طبق همان دستور استفاده کنید و درمان‌های متعدد را هم‌زمان شروع نکنید.

• برای مشخص شدن وجود شپش، موها خصوصاً پشت گوش و پشت گردن در نور مناسب بررسی شوند؛ رشک واقعی معمولاً محکم به ساقه مو چسبیده است و مثل شوره به‌آسانی جدا نمی‌شود.

یک نکته مهم درباره احساس حرکت یا گزش

احساس گزش، خزیدن یا وجود چیزی روی پوست می‌تواند کاملاً واقعی و بسیار آزاردهنده باشد، اما همیشه به معنی وجود حشره در پوست نیست. التهاب پوست، خشکی شدید، خاراندن، آسیب فولیکول‌های مو و بعضی اختلالات حسی پوست نیز می‌توانند چنین احساسی ایجاد کنند.

به همین دلیل اگر متخصص پوست پس از بررسی دقیق و بررسی نمونه‌ها انگل پیدا نکرد، بهتر است به‌جای ادامه استفاده از سموم و درمان‌های ضدانگل، علت‌های دیگر خارش و احساس حرکت روی پوست بررسی شوند. این موضوع مخصوصاً وقتی اهمیت دارد که مشکل خواب و آرامش شما را به‌شدت مختل کرده باشد.

چه زمانی مراجعه سریع لازم است

اگر یکی از این موارد ایجاد شد، معاینه سریع‌تر لازم است:

• قرمزی که در حال گسترش است

• درد و گرمی واضح پوست

• خروج چرک

• تورم قابل‌توجه

• تب

• زخم‌های متعدد ناشی از خاراندن

• درگیری اطراف چشم یا صورت

جمع‌بندی

ضایعه‌ای که در عکس دیده می‌شود بیشتر شبیه یک زخم یا التهاب کوچک دلمه‌بسته است و از روی آن نمی‌توان وجود حشره داخل پوست را تأیید کرد. شپش، ساس و کک نیز معمولاً داخل پوست فرو نمی‌روند و مایت گال با چشم به شکل حشره روی بالش دیده نمی‌شود. بهترین اقدام این است که هر چیزی را که واقعاً روی مو یا بالش پیدا می‌کنید بدون خرد کردن نمونه‌برداری کنید و همراه با معاینه پوست و پوست سر توسط متخصص پوست بررسی شود. تا آن زمان از کندن پوست، خارج کردن مو با سوزن و استفاده خودسرانه از حشره‌کش یا داروهای ضدانگل خودداری کنید.