جراحی کلیتوریس به هر نوع مداخله پزشکی اطلاق می شود که ناحیه کلیتوریس یا بافت های اطراف آن را درگیر می کند. این جراحی می تواند با اهداف زیبایی، درمانی یا بازسازی انجام شود. مهم ترین انواع این جراحی ها شامل کاهش پوست اضافی روی کلیتوریس (هودکتومی یا هودوپلاستی)، ترمیم کلیتوریس آسیب دیده در اثر ختنه زنان و اصلاح ناهنجاری های مادرزادی یا تروما می شود.
در برخی افراد، وجود پوست یا چین های اضافی در ناحیه کلیتوریس ممکن است باعث تحریک کم، کاهش لذت جنسی، تجمع ترشحات یا حتی احساس ناراحتی هنگام پوشیدن لباس های تنگ شود. همچنین برخی بیماران که قربانی ختنه زنان یا جراحی های آسیب زننده در گذشته بوده اند، ممکن است نیاز به بازسازی کلیتوریس داشته باشند.
در حال حاضر، دو نوع از مداخلات جراحی بیشتر در ناحیه کلیتوریس انجام می شوند:
- هودوپلاستی (Hoodoplasty):
یک عمل زیبایی برای کاهش یا حذف پوست اضافی روی کلیتوریس به منظور نمایان تر شدن آن و افزایش تحریک پذیری. - جراحی بازسازی کلیتوریس (Clitoral Reconstruction):
معمولاً برای زنانی انجام می شود که در کودکی تحت ختنه ناقص یا ختنه فرعونی قرار گرفته اند و بخشی از کلیتوریس یا پوست اطراف آن آسیب دیده است. هدف این جراحی، بازگرداندن عملکرد و ظاهر طبیعی کلیتوریس است.
- بهبود زیبایی ظاهری ناحیه تناسلی
- افزایش تحریک و لذت جنسی
- کاهش تجمع ترشحات و بوی ناخوشایند
- بازگرداندن عملکرد عصبی در موارد ترمیمی
- افزایش اعتماد به نفس فردی و جنسی
- افرادی با پوست اضافه یا چین های بیش از حد روی کلیتوریس
- زنانی که ختنه شده اند و به دنبال بازسازی هستند
- افرادی که دچار ضایعات، اسکار یا آسیب های فیزیکی در این ناحیه شده اند
- کسانی که از کاهش تحریک جنسی یا مشکلات بهداشتی رنج می برند
- زنانی که پس از مشاوره با پزشک، از نظر جسمی و روحی آمادگی لازم را دارند
اگرچه این جراحی معمولاً ایمن است، اما مانند هر عمل دیگری ممکن است عوارضی به همراه داشته باشد:
عوارض احتمالی:
- درد، تورم یا کبودی موقت
- عفونت محل برش
- کاهش یا افزایش حساسیت ناحیه
- اسکار یا جای بخیه
- رضایت نداشتن از ظاهر نهایی
مراقبت های مهم پس از عمل:
- استراحت نسبی تا ۳ روز
- پرهیز از رابطه جنسی تا ۴ تا ۶ هفته
- استفاده منظم از داروهای تجویز شده و کمپرس سرد
- رعایت بهداشت ناحیه و جلوگیری از رطوبت بیش از حد
هزینه جراحی کلیتوریس به نوع عمل، مهارت پزشک، کلینیک، نوع بی حسی و میزان اصلاحات موردنیاز بستگی دارد.
در ایران، این هزینه ممکن است بین ۱۰ تا ۲۵ میلیون تومان باشد (در سال ۱۴۰۴). البته عمل های بازسازی که به دلایل پزشکی انجام شوند، در مواردی ممکن است مشمول حمایت های بیمه ای قرار بگیرند.
جراحی کلیتوریس برخلاف تصور رایج، در بسیاری از موارد با هدف درمان یک مشکل پزشکی مشخص انجام میشود و جنبه زیبایی ندارد. ضرورت این جراحی زمانی مطرح میشود که وضعیت کلیتوریس باعث درد، اختلال عملکرد، مشکلات بهداشتی یا تأثیر منفی جدی بر کیفیت زندگی فرد شود و درمانهای غیرجراحی پاسخگو نباشند. تشخیص نهایی همیشه باید توسط پزشک متخصص و پس از بررسی دقیق انجام شود.
یکی از شایعترین دلایل پزشکی، بزرگی یا پوشش بیشازحد کلاهک کلیتوریس است. در برخی افراد، این وضعیت باعث تجمع ترشحات، تحریک مداوم، عفونتهای مکرر یا درد هنگام راه رفتن و نشستن میشود. زمانی که رعایت بهداشت یا درمان دارویی نتواند این مشکلات را کنترل کند، جراحی میتواند یک راهحل درمانی مؤثر باشد.
در برخی موارد نادر، اختلالات هورمونی مانند افزایش مزمن هورمونهای مردانه میتوانند منجر به بزرگ شدن غیرطبیعی کلیتوریس شوند. اگر این تغییرات باعث ناراحتی جسمی، درد یا اختلال عملکرد جنسی شوند و علت زمینهای کنترل شده باشد، جراحی بهعنوان بخشی از درمان مطرح میشود، نه صرفاً برای تغییر ظاهر.
درد مزمن یا حساسیت شدید کلیتوریس نیز از دیگر شرایطی است که ممکن است جراحی را ضروری کند. برخی زنان دچار تحریکپذیری شدید یا درد مداوم در این ناحیه هستند که با درمانهای دارویی، فیزیوتراپی یا روشهای محافظهکارانه بهبود پیدا نمیکند. در این شرایط خاص، جراحی با هدف کاهش فشار یا اصلاح ساختار میتواند کیفیت زندگی را بهطور محسوسی بهتر کند.
در موارد بسیار محدود، مشکلات مادرزادی یا ناهنجاریهای ساختاری نیز میتوانند دلیل انجام جراحی کلیتوریس باشند. این ناهنجاریها ممکن است از کودکی وجود داشته باشند و با افزایش سن، علائم آنها آشکارتر شود. تصمیم برای جراحی در این شرایط معمولاً بعد از بررسیهای دقیق، مشاوره تخصصی و در نظر گرفتن سن و شرایط فرد گرفته میشود.
نکته بسیار مهم این است که جراحی کلیتوریس فقط زمانی ضرورت پزشکی پیدا میکند که هدف آن درمان یک مشکل واقعی و اثباتشده باشد. هرگونه تصمیمگیری عجولانه یا انجام این جراحی بدون اندیکاسیون مشخص پزشکی میتواند خطرناک باشد. انتخاب پزشک آگاه، توضیح شفاف درباره علت جراحی و درک کامل مزایا و محدودیتها، پایه یک تصمیم درست و ایمن در این زمینه است.
آمادگی صحیح قبل از جراحی کلیتوریس نقش بسیار مهمی در کاهش عوارض، حفظ عملکرد طبیعی ناحیه و رسیدن به نتیجهای ایمن و رضایتبخش دارد. این جراحی بهدلیل حساسیت بالای بافت کلیتوریس و ارتباط مستقیم آن با اعصاب و حس جنسی، نیازمند دقت و رعایت توصیههای پزشکی بهصورت جدیتر از بسیاری از جراحیهای دیگر است. هرچه این مراقبتها دقیقتر انجام شوند، ریسک عوارضی مانند درد طولانیمدت، عفونت یا اختلال حسی به حداقل میرسد.
اولین و مهمترین مرحله، مشاوره کامل و شفاف با پزشک متخصص است. در این جلسه باید هدف جراحی، دلیل پزشکی انجام آن، انتظارات واقعبینانه و محدودیتهای احتمالی بهطور دقیق بررسی شود. اگر جراحی بهدلیل بزرگی کلیتوریس، درد مزمن یا مشکلات عملکردی انجام میشود، لازم است علت زمینهای مانند اختلالات هورمونی یا عفونتها بهدرستی تشخیص داده و در صورت امکان کنترل شود. انجام جراحی بدون بررسی علت اصلی، احتمال نارضایتی یا عود مشکل را افزایش میدهد.
ارزیابی وضعیت عمومی بدن قبل از عمل اهمیت زیادی دارد. آزمایشهای خون، بررسی عفونتهای فعال ناحیه تناسلی و اطمینان از نبود بیماریهای پوستی یا التهابی در محل جراحی ضروری است. وجود هرگونه عفونت واژینال یا پوستی باید قبل از عمل بهطور کامل درمان شود، زیرا انجام جراحی در شرایط التهاب فعال، ریسک عفونت و اختلال ترمیم را بهطور قابلتوجهی بالا میبرد.
قطع یا تنظیم مصرف برخی داروها از دیگر مراقبتهای مهم پیش از جراحی است. داروهای رقیقکننده خون، برخی مکملهای گیاهی و داروهایی که روی انعقاد یا ترمیم زخم اثر میگذارند، باید طبق نظر پزشک از چند روز قبل قطع یا جایگزین شوند. همچنین مصرف سیگار و قلیان باید حداقل چند هفته قبل از جراحی متوقف شود، زیرا نیکوتین جریان خون را کاهش داده و روند ترمیم بافتهای حساس این ناحیه را مختل میکند.
رعایت بهداشت ناحیه تناسلی در روزهای منتهی به جراحی اهمیت ویژهای دارد، اما این به معنی شستوشوی افراطی یا استفاده از مواد ضدعفونیکننده قوی نیست. استفاده از شویندههای ملایم، پرهیز از دوش واژینال و خودداری از اصلاح تهاجمی ناحیه تناسلی در روزهای نزدیک به عمل، به حفظ سلامت پوست و کاهش تحریک کمک میکند. هرگونه اقدام خودسرانه میتواند پوست را حساستر و مستعد آسیب کند.
آمادگی ذهنی و آگاهی از روند جراحی و دوره نقاهت نیز بخشی از مراقبتهای قبل از عمل است. فرد باید بداند که تورم، حساسیت و محدودیت موقت فعالیتهای جنسی در هفتههای ابتدایی طبیعی است و نباید باعث نگرانی شود. این آگاهی باعث میشود بعد از عمل، تصمیمهای عجولانه یا رفتارهای پرخطر که میتوانند به نتیجه جراحی آسیب بزنند، کاهش پیدا کند.
در مجموع، مراقبتهای قبل از جراحی کلیتوریس فقط یک توصیه ساده نیستند، بلکه بخش جداییناپذیر از فرآیند درمان محسوب میشوند. رعایت دقیق این مراحل، پایهای محکم برای یک جراحی ایمن، کاهش عوارض و حفظ سلامت و عملکرد طبیعی ناحیه تناسلی خواهد بود.
